Tanıma–Tenfiz Belgeleri: Apostil ve Tercüme

Mahkeme kararı ve kesinleşme kontrolü

• Kararın verildiği makam, ülke, dosya numarası, tarihi ve tarafları belirli olmalı; bütün sayfalar ve hükmün ayrılmaz ekleri bulunmalıdır.
• Genel MÖHUK yolunda kararın o ülke makamlarınca usulen onanmış aslı veya onaylı örneği ile onanmış tercümesi hazırlanır.
• Kesinleşmeyi gösteren onaylı yazı veya belge ve onanmış tercümesi kontrol edilir. Karar üzerindeki kayıt yeterli değilse yetkili makamdan ayrıca belge gerekebilir.
• Sadece davanın bittiğini belirten e-posta, ekran görüntüsü veya avukat yazısının kesinleşme belgesi yerine geçtiği varsayılmamalıdır.
• Tebligat, kanun yolu ve savunma hakkı yönünden gerekli kayıtlar ayrı tutulmalıdır.

Apostil neyi doğrular; neyi doğrulamaz?

1961 Lahey Sözleşmesi kapsamındaki apostil, imzanın gerçekliğini, imzalayanın sıfatını ve belgedeki mühür veya damganın kimliğini doğrular. Belgenin içeriğinin doğruluğu veya kararın Türkiye'de tanınacağı konusunda bir onay değildir.

Apostil, belgenin çıktığı devletin yetkili makamından alınır. İlgili iki devlet arasındaki sözleşme ilişkisi, yürürlük, itirazlar, belgenin türü ve muafiyetler kontrol edilir. Diplomatik/konsolosluk belgeleri ile ticaret veya gümrük işlemlerine doğrudan ilişkin idari belgeler için Sözleşmenin kapsam istisnaları vardır.

Bir antlaşma veya özel düzenleme tasdikten muafiyet sağlıyorsa gereksiz yere apostil istenmemelidir. Apostil Sözleşmesinin uygulanmadığı durumda uygun tasdik zinciri araştırılır; 'apostil yoksa belge hiçbir şekilde kullanılamaz' sonucu doğru değildir.

Tercüme nasıl hazırlanmalı?

İsim, tarih, para birimi, kararın hüküm bölümü ve kesinleşme kayıtları aynı dosyada tutarlı olmalıdır. Kararın sadece boşanma cümlesinin çevrilmesi, nafaka veya gider hükmünü incelemeye yetmeyebilir. Ekler ve onay şerhlerinin tercüme kapsamı da kontrol edilir.

Yeminli tercüme ifadesi tek başına bütün usul koşullarını açıklamaz. Başvurulacak makamın ve uygulanacak düzenlemenin aradığı tercüme/onay biçimi esas alınır. Asıl belge, apostil/tasdik ve tercüme hazırlama sırası ilgili ülke ve makamla teyit edilir.

Taraf, adres ve temsil kontrol listesi

• Ad-soyad değişiklikleri, farklı alfabeler ve iki ülkedeki kimlik kayıtları eşleştirildi mi?
• Karşı tarafın güncel ve tebligata elverişli adresi ile ülke bilgisi mevcut mu?
• Vekâletname kullanılacaksa gerekli işlem ve dava yetkileri, onay ve tercüme şartları kontrol edildi mi?
• Kararın daha önce kısmen yerine getirildiğini gösteren ödeme veya teslim belgeleri ayrıldı mı?
• Nüsha sayısı, harç, gider avansı ve varsa yabancı tarafın teminat/muafiyet durumu incelendi mi?

Eksik belge ve elektronik belge riski

Eksik sayfa, okunamayan mühür, çelişen tarih, kesinleşmemiş karar veya yanlış kişiye ait belge ek inceleme ve gecikme doğurabilir. Eksikliğin giderilmesi için verilen süreler dosya üzerinden izlenmelidir; her eksiklik aynı hukuki sonucu yaratmaz.

Elektronik apostil ile sıradan tarama aynı değildir. Elektronik onayın resmî doğrulama kaydı ve dosya bütünlüğü korunur. Belgeleri açık internet formlarına yüklemeyin; özellikle çocuk, kimlik ve adres bilgilerini yalnız gerekli kapsamda yetkili mercilerle paylaşın.